2 min.

Rutozyd – co to jest i jak działa?

Przedstawione poniżej treści nie mają charakteru promocyjnego. Ich wyłącznym celem jest edukacja i podniesienie poziomu wiedzy odbiorcy na temat zdrowia. Należy jednak pamiętać, że żadna z informacji nie może zastąpić porady lekarskiej lub konsultacji z farmaceutą.

Rutozyd (łac. Rutosidum) nazywany jest także rutyną, kwercetyną-3-O-rutozydu lub witaminą P.
Nazwa tej substancji pochodzi od rośliny o nazwie rutyna zwyczajna (łac. Ruta graveolens), z której liści została wyizolowana w 1984 roku przez norymberskiego aptekarza Augusta Weissa.
O rutynie dużo się mówi w kontekście przeziębienia i grypy. Jak działa na nasz organizm? Dlaczego zazwyczaj występuje w skojarzeniu z witaminą C?

Czym jest rutozyd?

Rutozyd jest związkiem zaliczanym do glikozydów flawonowych. Oznacza to, że jego cząsteczka zbudowana jest z części cukrowej, czyli dwucukru rutynozy (glukoza + ramnoza) oraz części nie cukrowej – kwercetyny. Ten ostatni związek występuje powszechnie w naturze, głównie w cebuli (zwłaszcza czerwonej), ale także w kaparach, żurawinie, jabłkach, dziurawcu, perłowcu japońskim, mięcie, a także w wielu owocach i warzywach, np.: w skórce pomarańczy, limonki, jabłek, cytryny, w brokułach, winogronach, śliwkach oraz w większości roślin strączkowych.

Zastosowanie i działanie rutozydu

Substancję tą wykorzystuje się w medycynie od kilkudziesięciu lat. Wykazuje ona szereg istotnych właściwości:

  • Działanie ochronne i wzmacniające na naczynia krwionośne – zmniejsza przepuszczalność ścian naczyń oraz ich kruchość i łamliwość (hamuje aktywność hialuronidazy – enzymu rozkładającego kwas hialuronowy, który stanowi główne spoiwo śródbłonka naczyń krwionośnych). Innymi słowy uszczelnia naczynia krwionośne à działa przeciwwysiękowo i przeciwobrzękowo. Jest więc pomocny w leczeniu obrzęku nóg, uczucia ich ciężkości, poszerzonych naczynek, siniaków, cery naczynkowej, a także kataru, który jest najczęstszym objawem przeziębienia oraz grypy i tworzy się właśnie na skutek zwiększonej przepuszczalności naczyń nosa.
  • Działanie przeciwutleniające – należy do grupy tzw. antyoksydantów.
  • Wpływa stabilizująco na działanie witaminy C oraz wykazuje działanie antyoksydacyjne po jednoczesnym podaniu z kwasem askorbowym (jako antyoksydant chroni witaminę C przed utlenieniem i dlatego witamina ta dłużej działa). Rutozyd zwiększa również wchłanianie kwasu askorbowego – z tego względu w wielu preparatach stosuje się połączenie rutozydu z witaminą C.
  • Działanie przeciwzakrzepowe – hamuje agregację płytek krwi.
  • Działanie przeciwzapalne.

Rytozyd jest zwykle dobrze tolerowany i rzadko powoduje wystąpienie działań niepożądanych.

Preparaty z rutyną. Kiedy je przyjmować?

Rutynę znajdziemy w popularnych preparatach, które wspomagają odporność. Zwykle oprócz rutozydu i witaminy C zawarty jest w nich także salicylamid. Jest ro związek zaliczany do grupy Niesteroidowych Leków Przeciwzapalnych (NLPZ). Wykazuje silne działanie przeciwbólowe i nieco słabsze przeciwgorączkowe oraz przeciwzapalne.

Z kolei witamina C, nazywana inaczej kwasem askorbinowym, jest niezbędna w przemianach metabolicznych u wszystkich gatunków zwierząt i człowieka. Niestety nasz organizm nie potrafi jej sam wytworzyć ani magazynować. Dlatego musimy ją dostarczać z pożywieniem lub niekiedy, w celu szybszej suplementacji, w formie różnych preparatów doustnych, a nawet dożylnych lub domięśniowych. Wpływa m.in. na utrzymanie mechanicznej odporności ścian kapilar (podobnie jak rutozyd), prawidłowy przebieg procesu gojenia ran, właściwy rozwój chrząstki, kości i zębów. Unieczynnia wolne rodniki. Bierze udział w syntezie hormonów sterydowych kory nadnerczy, produkcji kwasów żółciowych, a także we wchłanianiu niehemowego żelaza oraz w gromadzeniu tego pierwiastka w szpiku kostnym, śledzionie i wątrobie, co zapobiega niedokrwistości. Jest również niezbędna do syntezy kolagenu i substancji międzykomórkowej. Istnieją badania naukowe wykazujące, że przyjmowanie witaminy C skraca czas trwania choroby przeziębieniowej u dorosłych o średnio 8% (3%-12%) i u dzieci średnio o 14% (7%-21%).1 Należy jednak pamiętać, aby nie stosować dużych dawek (powyżej 1 g/d) u chorych z kamicą dróg moczowych lub ze wzmożonym wydalaniem szczawianów przez nerki, ponieważ taka nadmierna suplementacja u osób predysponowanych może przyczynić się do powstania kamicy układu moczowego.

W chorobach gorączkowych, osłabieniu organizmu podczas zakażenia (np. przeziębienie lub grypa) i w okresie rekonwalescencji dochodzi do przyspieszenia metabolizmu organizmu i szczególnie wtedy potrzebuje on więcej witaminy C. Preparaty zawierające rutozyd, kwas askorbinowy i salicylamid są więc pomocne w leczeniu przeziębienia lub grypy, a zwłaszcza kataru, bólu głowy i gorączki w ich przebiegu.

Lekarz Irena M. Wojtowicz

Powiązane artykuły: 

Grypa - jak długo trwa choroba >>
Grypa - kiedy zaraża najczęściej? >>
Jak uchronić się przed zarażeniem grypą? >>

Bibliografia:
  1. Hemilä H., Chalker E. Vitamin C for preventing and treating the common cold. Cochrane Database Syst Rev. 31 stycznia 2013
  2. Scorbolamid – tabletki drażowane, https://www.mp.pl/pacjent/leki/lek/90650,Scorbolamid-tabletki-drazowane. Data dostępu: 24.10.2022. 
  3. Hemilä H. Vitamin C and Infections. Nutrients 2017, 9, 339.

Poznaj markę
Scorbolamid®

Scorbolamid

Likwiduje pierwsze objawy przeziębienia
i grypy,
a dodatkowo wzmacnia odporność

Tabletki (20 tabletek)
LEK OTC*

Scorbolamid

Teraz w ekonomicznym opakowaniu

Tabletki (40 tabletek)
LEK OTC*

Scorbolamid Extra

Działa dwutorowo – likwiduje objawy
przeziębienia i grypy
oraz pomaga
zwalczać infekcję wirusową

Tabletki (20 tabletek)
LEK OTC*

Scorbolamid Extra Hot

Bo najlepszą obroną jest atak!

Saszetki (8 saszetek)
LEK OTC*

Scorbolamid Na Gardło

Ziołowe pastylki do ssania
SUPLEMENT DIETY

Przeczytaj również

Zobacz wszystkie
2 min.

Rutozyd – co to jest i jak działa?

Lek. Irena Wojtowicz Przeczytaj
4 min.

Infekcja wirusowa. Ile trwa, jak ją rozpoznać ijak leczyć?

Lek. Irena Wojtowicz Przeczytaj
3 min.

Zdrowotne właściwości szałwii

Lek. Irena Wojtowicz Przeczytaj
3 min.

Jak rozgrzać wyziębiony organizm

Lek. Irena Wojtowicz Przeczytaj

*Dotyczy leków Scorbolamid, Scorbolamid Extra i Scorbolamid Extra Hot:

Skład i postać: Scorbolamid. Każda tabletka drażowana zawiera: 300 mg salicylamidu, 100 mg kwasu askorbowego, 5 mg rutozydu. Substancje pomocnicze o znanym działaniu: sacharoza i żółcień chinolinowa (E104). Tabletki drażowane. Okrągłe, obustronnie wypukłe tabletki drażowane, barwy żółtej. Wskazania: Gorączka i ból związane z przeziębieniem lub grypą, bóle głowy, nerwobóle. Podmiot odpowiedzialny: Zakłady Farmaceutyczne Polpharma S.A. ChPL: 2015.07.01.

Skład i postać: Scorbolamid Extra. Każda tabletka powlekana zawiera: 300 mg salicylamidu, 200 mg kwasu askorbowego, 50 mg rutozydu, 5 mg cynku. Substancje pomocnicze o znanym działaniu: tartrazyna (E 102), żółcień pomarańczowa FCF (E 110) oraz lecytyna sojowa (E 322). Wskazania: Gorączka i objawy związane z przeziębieniem lub grypą, bóle głowy, wspomaganie odporności organizmu w stanach zwiększonego zapotrzebowania na witaminę C i cynk oraz uszczelnianie naczyń włosowatych. Podmiot odpowiedzialny: Zakłady Farmaceutyczne Polpharma S.A. ChPL: 2020.04.06.

Skład i postać: Scorbolamid EXTRA Hot. Granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Każda saszetka zawiera: 300 mg salicylamidu, 300 mg kwasu askorbowego, 50 mg rutozydu oraz 5 mg cynku w postaci glukonianu cynku. Żółty granulat o cytrynowym zapachu, z widocznymi większymi aglomeratami, dopuszczalne nieliczne cząstki granulatu z ciemnymi przebarwieniami. Wskazania: Gorączka i objawy związane z przeziębieniem lub grypą, bóle głowy, wspomaganie odporności organizmu w stanach zwiększonego zapotrzebowania na witaminę C i cynk oraz uszczelnianie naczyń włosowatych. Podmiot odpowiedzialny: Zakłady Farmaceutyczne Polpharma S.A. ChPL: 2017.07.03.

To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Nie przekraczaj maksymalnej dawki leku. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.